Doelstellingen

• inzicht in verschillende opvattingen over 'begrijpen' (verschillend van verklaren) als basisoperatie van onderzoek
  
  
• inzicht in de implicaties van het talige en sociale karakter van pedagogisch handelen
  
  
• in staat zijn aan te geven hoe de vraag van de geldigheid van interpretaties zich stelt en beantwoord wordt

Begintermen

Geen specifieke begintermen.

Inhoud

Deze cursus besteedt vooral aandacht aan het feit dat de toegang tot de (sociale) pedagogische werkelijkheid op verschillende manieren steeds een interpretatie (of een begrijpen) impliceert.
Er wordt ingegaan op het talige, sociale en communicatieve karakter van het pedagogische handelen en op de verschillende wijzen waarop dit kan opgevat worden. Met name zullen aspecten van de hermeneutiek (handelen als expressie in traditie en context), de taalanalyse (handelen, regels en intenties) en de discoursanalyse (uitingen in vertoog) onderzocht worden in zoverre ze van belang zijn voor het verduidelijken van de verschillende vormen van begrijpen (interpreteren) en van de noodzaak van het begrijpen.
Speciale aandacht gaat uit naar het ‘begrijpen van het begrijpen’, de betekenis van de hermeneutische cirkel, en de rationaliteit van het handelen. Er zal daarbij ingegaan worden op de relatie tussen betekenis en beleving enerzijds en verhaal, vertoog en interpretatie anderzijds. Verduidelijkt wordt hoe verschillende onderzoekers uit de sociale wetenschappen en de mens- en cultuurwetenschappen m.i.v. de pedagogische wetenschappen het probleem van het begrijpen (en het begrijpen van het begrijpen) formuleren en beantwoorden (selectie uit onder meer C. Geertz, A. Schutz., A. Giddens, J. Habermas, J. Bruner, E. Goffman, P. Winch, W.Dilthey, O.F.Bollnow, H.G. Gadamer).Tenslotte zal aandacht besteed worden aan verschillende opvattingen over de voorwaarden waaronder een interpretatie geldig is of kan zijn. Hier komen kwesties aan bod zoals de subjectiviteit, relativiteit en partijdigheid (bias) van interpretaties.

Aard van het studiemateriaal

Artikels en literatuur
Cursustekst
Handleiding
Toledo

Volgtijdelijkheidsvoorwaarden

Dit opleidingsonderdeel is een voorwaarde voor het opnemen van volgende opleidingsonderdelen:
P0R92A : Methoden van pedagogisch onderzoek, deel 2
P0L19B : Interpretatieve benaderingen in het pedagogisch onderzoek, deel 2

Plaats in het onderwijsaanbod

• Bachelor in de pedagogische wetenschappen (verkort programma - uitdovend) 94 sp.
• Voorbereidingsprogramma: Master in de pedagogische wetenschappen of educatieve studies 59 sp.
• Schakelprogramma: Master in de pedagogische wetenschappen of educatieve studies 65 sp.
• Bachelor in de pedagogische wetenschappen 180 sp.