Alle opleidingen > Opleidingsonderdeel: Arbeidspsychologie, deel 1

Arbeidspsychologie, deel 1 (B-KUL-P0M40A)

4.0 studiepunten Nederlands 26.0 Eerste semesterEerste semester Inleidend
De Witte Hans
POC Bachelor Psychologie

Doelstellingen

Zie OLA

Begintermen

Vermits het een inleidende cursus betreft, zijn er geen specifieke begintermen. Basisnoties van het menselijke gedrag en de analyse ervan (basiskennis statistiek) dienen wel verworven zijn.

Inhoud

Zie OLA

Aard van het studiemateriaal

Artikels en literatuur
Toledo

Plaats in het onderwijsaanbod

Onderwijsleeractiviteiten

4.0 sp. Arbeidspsychologie, deel 1 (B-KUL-P0M40a)

4.0 studiepunten Nederlands Werkvorm: College 26.0 Eerste semesterEerste semester
De Witte Hans
POC Bachelor Psychologie

Inhoud

In deze inleidende cursus worden de kernvariabelen en -processen uit de arbeidspsychologie belicht, samen met de voornaamste theoretische kaders en onderzoeksbevindingen uit empirisch onderzoek. Tevens wordt een overzicht geboden van de belangrijkste beschikbare meetinstrumenten in het Nederlandstalige taalgebied.
In deze inleidende cursus staat de psychologische analyse centraal van het gedrag en van de beleving van de mens binnen de arbeidssituatie. Het kernconcept waarrond de cursus wordt opgebouwd is de (psychologische) kwaliteit van de arbeid.
A. De 'onafhankelijke' variabele is de psychologische analyse van de arbeidssituatie. Daarbij vallen vier aspecten te onderscheiden: de arbeidsinhoud (de concrete taken die worden uitgevoerd), de arbeidsomstandigheden (de omstandigheden waarin dit werk wordt uitgevoerd), de arbeidsvoorwaarden (zowel primaire (verloning) als secundaire (bv. werktijden)), en de arbeidsverhoudingen (zowel de 'directe' (bv. relaties met hoger geschikten en met collega's) als de 'representatieve' (de collectieve arbeidsverhoudingen, o.m. de werknemersvertegenwoordiging binnen de ondernemingsraad)). Elk van deze aspecten worden gesitueerd binnen de arbeidspsychologische literatuur. Voorbeelden hiervan zijn: (a) autonomie en vaardigheidsbenuttig w.b. arbeidsinhoud, (b) werkdruk en veiligheid w.b. arbeidsomstandigheden, (c) verloningsproblematiek, ploegenarbeid en flexibiliteit w.b. arbeidsvoorwaarden, en (d) de impact van leidinggevenden en groepswerk w.b. arbeidsverhoudingen. Mogelijke overlap met andere cursussen (bv. ergonomie, personeelspsychologie) wordt daarbij vermeden, o.m. door de nadruk te leggen op psychosociale aspecten.
B. De 'afhankelijke' variabelen zijn: (a) het 'welzijn op het werk' (arbeidstevredenheid), (b) gezondheid (hiertoe behoort zowel de psychische -- bv. depressie, burnout -- als de somatische gezondheid -bv. cardiovasculaire stoornissen, rugproblematiek), en (c) het gedrag van de werknemer. Tot dit laatste behoort: performantie (zowel kwantitatief als kwalitatief; zowel qua taakgerichte prestaties als wat sociale aspecten betreft (bv. samenwerking met collega's of hogergeschikten)), en 'terugtrekgedrag' (verzuim en verloop). Ook deze 'afhankelijke variabelen' dienen elk op zich gesitueerd te worden binnen de arbeidspsychologische literatuur.
C. De band tussen (de aspecten van) de arbeidssituatie ('A') en het welzijn en gedrag op het werk ('B') wordt gemediëerd door diverse variabelen, zoals processen ivm stress, sociale steun, vaardigheden, persoonlijkheidseigenschappen e.d.m., die eveneens gesitueerd dienen te worden binnen de arbeidspsychologische literatuur.
Bij de behandeling van deze aspecten (en hun onderlinge relaties) wordt telkens aangegeven (1) welke theoretische kaders ontwikkeld werden om deze variabelen (en hun onderlinge samenhang) te bestuderen, (2) welke onderzoeksbevindingen hierover kunnen worden gemeld, en (3) welke meetinstrumenten ontwikkeld werden om de betreffende aspecten te meten (bv. de job diagnostic survey, de vragenlijst organisatie stress, de vevak-vragenlijst). Het geheel komt o.m. tegemoet aan de nood om studenten voor te bereiden op taken die de nieuwe wetgeving (de 'wet op het welzijn') kan opdragen.

Doelstellingen

Na het voltooien van deze OLA kan de student:

(1) de behandelde arbeidspsychologische inzichten en theorieën, hun kernconcepten en de empirische vaststellingen die erover werden besproken, kunnen weergeven en illustreren met een voorbeeld,
(2) verbanden leggen tussen de behandelde arbeidstheoretische modellen, 
(3) de besproken theorieën en concepten herkennen in de realiteit van werkenden en toepassen op concrete, alledaagse situaties,
(4) eenvoudige arbeidsspsychologische vraagstellingen en rapporteringen (vb. artikels uit populaire tijdschriften) uit de praktijk kritisch evalueren aan de hand van de behandelde literatuur,
(5) arbeidsspsychologisch vakjargon (vaak Engelstalig) begrijpen.
 

Studiemateriaal

Nota's van studenten en aangeleverde artikels + slides (op toledo en via de cursusdienst)

Evaluatieactiviteiten

Evaluatie: Arbeidspsychologie, deel 1 (B-KUL-P2M40a)

Modaliteit van de evaluatie : Schriftelijk
Tijdstip : examen tijdens de examenperiode
Soort evaluatie : Gesloten boek

Toelichting

Schriftelijk examen met twee grote open vragen en 12 kleine open vragen. Gesloten boek. Peilen naar kennis en inzicht.