Verplicht in fase
Optioneel in fase
Eerste semester
Tweede semester
Beide semesters
Dit jaar
Volgend jaar
Wisselende jaren
Extern
Voorwaarden
Onderwijstaal
Duur
NiveauImmunologie (B-KUL-E07A7B)
Uitgesloten voor examencontract
Opdenakker Ghislain (coördinator) |
Opdenakker Ghislain |
Tousseyn Thomas
Doelstellingen
Dit opleidingsonderdeel wil je allereerst inzicht doen krijgen in de mechanismen die aan de grondslag liggen van de natuurlijke wisselwerking tussen microbiële agentia (bacteriën, virussen, schimmels, een- en meercellige parasieten) en de mens als gastheer. In de tweede plaats wil deze cursus je de basisprincipes leren kennen van de bestrijding van infectieziekten, namelijk de principes van preventie en van antimicrobiële therapie. Daarbij is de wisselwerking tussen agens en gastheer logischerwijze tweezijdig. Je hebt namelijk enerzijds de aanvalsmechanismen van de infectieuze agentia en anderzijds de afweermechanismen van de gastheer, die worden bestudeerd in de immuniteitsleer. Die leer wil echter niet enkel inzicht geven in de afweermechanismen, maar ook in de mechanismen van ziekten van het immuunstelsel zelf zoals de allergieën, de auto-immuunziekten en de afstotingsreacties op orgaantransplanten.
Uiteindelijk moet de cursus microbiologie en immunologie je vertrouwd maken met de moleculaire en cellulaire basisaspecten. Vertrekkend van deze basis kun je dan in latere jaren de diagnose, behandeling en verzorging van infectieziekten en toepassingen uit de immunologie integreren. Met de kennis en het inzicht uit dit college als bagage ben je klaar om de colleges infectieziekten en immunopathologie te volgen (geprogrammeerd in de Masteropleiding).
Begintermen
Basismechanismen van biochemie, celbiologie, scheikunde en algemene anatomie zijn verondersteld gekend.
De opleidingsonderdelen van de opleiding Geneeskunde kunnen enkel gevolgd worden indien men geslaagd is in de toelatingsproef zoals georganiseerd door de Vlaamse Gemeenschap. Voor meer info : http://www.ond.vlaanderen.be/toelatingsexamen/
Inhoud
Je bent vertrouwd met de basismechanismen van biochemie, celbiologie, scheikunde en algemene anatomie.
Aard van het studiemateriaal
Cursustekst
Presentatiesoftware
Multimedia
Toledo
Volgtijdelijkheidsvoorwaarden
Je moet voldoen aan een volgtijdelijkheidsvoorwaarde om dit opleidingsonderdeel te mogen opnemen. Volgtijdelijkheid kan STRENG of SOEPEL zijn of een GELIJKTIJDIGHEID inhouden. Ook kan een diplomaNIVEAU als voorwaarde gesteld zijn.
Verklaring:
STRENG: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je geslaagd zijn voor of een tolerantie ingezet hebben voor de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt.
SOEPEL: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt, gevolgd hebben.
GELIJKTIJDIG: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je ook de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt, opnemen of al opgenomen hebben.
NIVEAU: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je ten minste deze graad behaald hebben.
( SOEPEL(E01A7A) OF SOEPEL(U02A4A) ) EN ( SOEPEL(E02A2A) OF SOEPEL(U02A2A) ) EN ( SOEPEL(E04A6A) OF SOEPEL(U01A9A) )
Bovenstaande codes van opleidingsonderdelen stemmen overeen met onderstaande omschrijvingen van die opleidingsonderdelen:
E01A7A : Celbiologie I
U02A4A : Moleculaire biologie
E02A2A : Celbiologie II
U02A2A : Celbiologie
E04A6A : Celfysiologie
U01A9A : Celfysiologie
Dit opleidingsonderdeel is een voorwaarde voor het opnemen van volgende opleidingsonderdelen:
E01B7A : Antibiotica, het einde van een tijdperk?
E02B0A : Immuniteit en infectie
E07L2A : Microbiologie
E09S5A : HPV Vaccinatie
E09U8A : Allergische aandoeningen: voedings- en omgevingsallergenen induceren de allergische mars
Onderwijsleeractiviteiten
2.9 sp. Immunologie: theorie (B-KUL-E07A8a)
Inhoud
In de theoretische colleges immunologie behandelen we volgende onderwerpen:
· Anatomie en histologie van het verdedigingsstelsel.
· Inleidende begrippen: immunologische barrières, natuurlijke en verworven immuniteit, cellen en mediatoren.
· Antistoffen: moleculaire domeinstructuur, klassen en subklassen, de genetische basis van diversiteit, monoklonale antistoffen.
· T-cellen en leukocytenmerkers: T-celreceptorcomplex, FACS-analyse, celadhesiemoleculen, activering van lymfocyten.
· Antistofvorming in vivo: primair en secundair immuunantwoord, vaccinatie, verschillen tussen peptideantigenen en andere antigenen, bloedgroepen en HLA-antigenen.
· Mechanismen van aspecifieke verdediging: fagocytose, killing, proteasen, perforinen, chemotaxis, celactivering.
· Complement: structuur en functie, klassieke en alternatieve activering en via de mannanweg, regulatie.
· Celinteracties in het immuunsysteem: Th-, Tc-, Tregcellen, cytokinen, membraaninteracties, primair en secundair signaal.
· Antigeenpresentatie: MHC-klassen en presentatie van (glyco)peptideantigeen, polymorfe natuur van de HLA-genen.
· Overgevoeligheidsreacties: type I, type II, type III en type IV
· Tolerantie en transplantatie.
· Immuundeficiënties
· Auto-immuniteit en tumorimmuniteit.
Doelstellingen
In de theoretische colleges immunologie leer je de anatomie en histologie kennen van het verdedigingsstelsel en de basismechanismen van aangeboren en adaptieve verdediging. Vertrekkend van de kennis van biochemie en celbiologie bestuderen we hierbij de werking van cellen en moleculen bij de verdediging. Op die manier ontwikkel je inzicht in de klinische toepassingen bij de diagnostiek van bijvoorbeeld overgevoeligheidsreacties en auto-immuunziekten, en bij de behandeling van ziekten via vaccinaties en (nieuwe) vormen van immunotherapie (bijvoorbeeld monoklonale antilichamen, cytokinen, celtherapie).
Beschrijving leeractiviteit
Tijdens de colleges maak je notities van verbanden en neem je de bordschemas over. Verder voer je serologische testen uit en maak je microscopische oefeningen.
Studiemateriaal
Het studiemateriaal bestaat uit een geschreven Nederlandstalige syllabus met illustraties (zonder copyright!) (Medica-uitgave) en illustratiemateriaal op Toledo.
Wil je je verder verdiepen dan raden we de volgende boeken aan:
· Immunology, Jan Klein and Vaclav Horejsi, second edition, (Blackwell Science, 1999)
· Immunology, sixth edition, R.A. Goldsby, T.J. Kindt, B.A. Osborne and J.Kuby (W.H. Freeman and Company, 2006)
0.1 sp. Immunologie: werkzittingen (B-KUL-E08E0a)
Inhoud
Tijdens de werkzitting immunologie bestuderen we volgende coupes: bloeduitstrijkje, beenmerg en thymus, lymfeklier, milt. In het begin van de zitting projecteren we dias van de te bestuderen coupes. Aan de hand hiervan illustreren we de algemene opbouw van het weefsel of orgaan en tonen de belangrijkste cellulaire details.
Doelstellingen
De werkzitting immunologie wil het studeren van de theoretische cursus ondersteunen en illustreren. Via serologische testen en morfologische structuren en begrippen proberen we de relatie te leggen met het dynamisch karakter van weefsels en organen om zo hun functie beter te begrijpen.
Beschrijving leeractiviteit
Het studiemateriaal bestaat uit histologische coupes, preparaten en een handleiding (ter plaatse te verkrijgen).
Studiemateriaal
Het studiemateriaal bestaat uit histologische coupes, preparaten en een handleiding (ter plaatse te verkrijgen).
Evaluatieactiviteiten
Evaluatie : Immunologie (B-KUL-E27A7b)
Toelichting
De leerstof voor het examen is beperkt tot wat we tijdens de hoorcolleges en werkzittingen hebben gezien, inclusief zelfstudieopdrachten. Om de leerstof duidelijker te definiëren kun je een aantal vragenlijsten raadplegen.
