Apoptose: implicaties in de pathologie (B-KUL-E07A3A)
Doelstellingen
Apoptose is één van de boeiendste en snelst evoluerende onderwerpen in de moderne celbiologie. De bedoeling van deze cursus is je een ruim en geactualiseerd overzicht te geven van de biochemische mechanismen van het apoptotische proces. Verder ontdek je het belang van apoptose voor weefselhomeostase en in het bijzonder voor de etiologie van enkele belangrijke ziekten bij de mens.
Begintermen
Je beschikt over kennis van celbiologie.
De opleidingsonderdelen van de opleiding Geneeskunde kunnen enkel gevolgd worden indien men geslaagd is in de toelatingsproef zoals georganiseerd door de Vlaamse Gemeenschap. Voor meer info : http://www.ond.vlaanderen.be/toelatingsexamen/
Deze keuzes moet je niet aanduiden in je ISP maar dienen via het keuzeprogramma van de Faculteit te gebeuren. Meer info hierover volgt in de eerste week van het academiejaar. De uiteindelijke toewijzing van de opleidingsonderdelen wordt door de Faculteit gedaan en meegedeeld via Toledo. Er is een maximum aantal studenten dat kan deelnemen per opleidingsonderdeel.
Studenten van een andere Faculteit die wensen deel te nemen aan één van onderstaande opleidingsonderdelen dienen een aanvraag in te dienen bij Pascal Ryckaert, fac. Geneeskunde
Enkel wanneer het maximum aantal studenten per opleidingsonderdeel nog niet bereikt is, kunnen studenten toegelaten worden.
Inhoud
Elke eukaryote cel bezit de inherente mogelijkheid tot autodestructie als ze een geschikt doodssignaal krijgt. Deze fysiologische en strikt geregelde vorm van zelfdoding heet apoptose en is een belangrijk mechanisme om ongewilde, verouderde of beschadigde cellen te verwijderen. Apoptose is noodzakelijk om de integriteit en de homeostase van multicellulaire organismen te bewaren. De biochemische achtergrond van dit type van celdood wordt momenteel intens onderzocht. Zo is al gebleken dat reguleringsdefecten in het apoptotische proces de oorzaak zijn van of in belangrijke mate bijdragen tot specifieke ziekteprogressie en ziektepathogenese. Een aantal ernstige ziekten bij de mens worden namelijk ofwel veroorzaakt door excessieve celaccumulatie, ten gevolge van een gebrekkige celvernietiging zoals in het geval van kanker, ofwel door overmatig celverlies, ten gevolge van een ontregeld zelfdodingsprogramma, zoals in het geval van de ziekte van Alzheimer. De identificatie van de genen en de genproducten verantwoordelijk voor apoptose en de kennis van de biochemische activiteit en structurele aspecten van apoptotische regulatoire en effectorproteïnen zijn van strategisch belang voor de ontwikkeling van geneesmiddelen tegen deze ziekten
Aard van het studiemateriaal
Artikels en literatuur
Cursustekst
Presentatiesoftware
Multimedia
Volgtijdelijkheidsvoorwaarden
Je moet voldoen aan een volgtijdelijkheidsvoorwaarde om dit opleidingsonderdeel te mogen opnemen. Volgtijdelijkheid kan STRENG of SOEPEL zijn of een GELIJKTIJDIGHEID inhouden. Ook kan een diplomaNIVEAU als voorwaarde gesteld zijn.
Verklaring:
STRENG: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je geslaagd zijn voor of een tolerantie ingezet hebben voor de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt.
SOEPEL: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt, gevolgd hebben.
GELIJKTIJDIG: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je ook de opleidingsonderdelen waarvoor dit soort voorwaarde geldt, opnemen of al opgenomen hebben.
NIVEAU: Om dit opleidingsonderdeel op te nemen, moet je ten minste deze graad behaald hebben.
( SOEPEL(E01A7A) OF SOEPEL(U02A4A) ) EN ( SOEPEL(E02A2A) OF SOEPEL(U02A2A) )
Bovenstaande codes van opleidingsonderdelen stemmen overeen met onderstaande omschrijvingen van die opleidingsonderdelen:
E01A7A : Celbiologie I
U02A4A : Moleculaire biologie
E02A2A : Celbiologie II
U02A2A : Celbiologie
Onderwijsleeractiviteiten
3.0 sp. Apoptose: implicaties in de pathologie (B-KUL-E07A3a)
Inhoud
Elke eukaryote cel bezit de inherente mogelijkheid tot autodestructie als ze een geschikt doodssignaal krijgt. Deze fysiologische en strikt geregelde vorm van zelfdoding heet apoptose en is een belangrijk mechanisme om ongewilde, verouderde of beschadigde cellen te verwijderen. Apoptose is noodzakelijk om de integriteit en de homeostase van multicellulaire organismen te bewaren. De biochemische achtergrond van dit type van celdood wordt momenteel intens onderzocht. Zo is al gebleken dat reguleringsdefecten in het apoptotische proces de oorzaak zijn van of in belangrijke mate bijdragen tot specifieke ziekteprogressie en ziektepathogenese. Een aantal ernstige ziekten bij de mens worden namelijk ofwel veroorzaakt door excessieve celaccumulatie, ten gevolge van een gebrekkige celvernietiging zoals in het geval van kanker, ofwel door overmatig celverlies, ten gevolge van een ontregeld zelfdodingsprogramma, zoals in het geval van de ziekte van Alzheimer. De identificatie van de genen en de genproducten verantwoordelijk voor apoptose en de kennis van de biochemische activiteit en structurele aspecten van apoptotische regulatoire en effectorproteïnen zijn van strategisch belang voor de ontwikkeling van geneesmiddelen tegen deze ziekten
Doelstellingen
De student inwijden in de moleculaire mechanismen van geprogrammeerde celdood.
Beschrijving leeractiviteit
Je luistert actief, maakt notities en hebt de mogelijkheid om vragen te stellen. Bovendien neem je zelfstandig een artikel door en presenteer je de inhoud ervan aan je medestudenten.
Studiemateriaal
Het studiemateriaal bestaat uit een Engelstalige cursustekst en cd-rom. Op die laatste vind je het beeldmateriaal dat we tijdens de lessen tonen. Je krijgt ook een aantal recente en relevante artikels tot je beschikking.
Evaluatieactiviteiten
Evaluatie : Apoptose: implicaties in de pathologie (B-KUL-E27A3a)
Toelichting
De evaluatie van de keuzevakken wordt gepland voor het einde van het semester waarin het keuzevak gepland is en buiten de gewone examenperiode.
De evaluatie bestaat uit de voorstelling van een review artikel. De discussie gedurende de lessen maken ook deel uit van de evaluatie.
