Verplicht in fase
Optioneel in fase
Eerste semester
Tweede semester
Beide semesters
Dit jaar
Volgend jaar
Wisselende jaren
Extern
Voorwaarden
Onderwijstaal
Duur
NiveauEthiek en recht in het biomedisch onderzoek (B-KUL-E02N9A)
Dierickx Kris (coördinator) |
Dierickx Kris |
Nys Herman
Doelstellingen
Dit opleidingsonderdeel wil je vertrouwd maken met de ethische en juridische benaderingen van de biomedische technologie. Je leert de belangrijkste ethisch-juridische richtlijnen kennen inzake het biomedisch onderzoek (Verklaring van Helsinki, Good Clinical Practice, Conventie Mensenrechten en Biogeneeskunde, Europese Richtlijn Clinical Trials). Ten slotte bekwaam je je in het goed verwoorden van de ethische en juridische vraagstellingen en leer je om ethisch en juridisch correct te argumenteren.
Begintermen
Je moet niet beschikken over een bijzondere ethische en/of juridische voorkennis. De colleges worden gedoceerd op het niveau van masterstudenten met een algemene universitaire basisvorming.
Aard van het studiemateriaal
Cursustekst
Toledo
Plaats in het onderwijsaanbod
Onderwijsleeractiviteiten
3.0 sp. Ethiek en recht in het biomedisch onderzoek (B-KUL-E02N9a)
Inhoud
Volgende onderwerpen komen in dit college aan bod:
1. Een algemene inleiding tot de bio-ethiek en het medisch recht
a. Een algemene inleiding tot de bio-ethiek: verkenning van de verschillende ethische argumentatiemodellen (Anglo-Amerikaanse "Principlism", Deontologische en Utilitaristische Modellen, Personalisme)
b. Een algemene inleiding tot het medisch recht: omschrijving en bronnen van het medisch recht (België, Europa, internationaal); afdwingbaarheid van de juridische norm
2. Ethische en juridische benadering van het biomedisch onderzoek met proefpersonen, lichaamsmateriaal en medische gegevens
a. Een historische verkenning
b. Internationaal en Europees normatief kader voor het biomedisch onderzoek
i. Bespreking van het normatief kader (Verklaring van Helsinki, Conventie Mensenrechten en Biogeneeskunde, Clinical-Trialsrichtlijn, Privacyrichtlijn, Good-Clinical-Practicerichtsnoer), met zijn ethische en juridische implicaties.
ii. Ethische en juridische aspecten van biomedisch onderzoek: "informed consent" en privacy als ethico-legale voorwaarden (proefpersonen, lichaamsmateriaal en medische gegevens)
iii. Extra voorwaarden voor onderzoek met wilsonbekwamen
iv. Onderzoek met menselijke embryo's
v. Bespreking van de werking van de toetsingscommissies. Hierbij gaat de aandacht vooral naar de begeleiding van clinical trials, de rechten van de patiënt en de kwaliteitsbewaking.
3. Het gebruik van dieren in de biotechnologie: de ethische aspecten van het experimenteren met dieren: "rechten" van dieren versus respect voor dieren; ethische beschouwingen en richtlijnen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek met dieren; implicaties voor het biomedisch onderzoek
Een filosofisch-ethische uitdieping van de uitdagingen van de biotechnologie als "technoscience": de impact van de ontwikkelingen inzake biotechnologie op de leefwereld en de samenleving. In welke mate wordt het leven beheerst door de technologie, of is er nog een mogelijkheid om te beheren?
Doelstellingen
Dit opleidingsonderdeel wil je vertrouwd maken met de ethische en juridische benaderingen van de biomedische technologie. Je leert de belangrijkste ethisch-juridische richtlijnen kennen inzake het biomedisch onderzoek (Verklaring van Helsinki, Good Clinical Practice, Conventie Mensenrechten en Biogeneeskunde, Europese Richtlijn Clinical Trials). Ten slotte bekwaam je je in het goed verwoorden van de ethische en juridische vraagstellingen en leer je om ethisch en juridisch correct te argumenteren.
Beschrijving leeractiviteit
Tijdens het hoorcollege wordt er van je verwacht dat je actief oplet.
Evaluatieactiviteiten
Evaluatie : Ethiek en recht in het biomedisch onderzoek (B-KUL-E22N9a)
Toelichting
Examen
Het examen is mondeling met schriftelijke voorbereiding (gesloten boek). Het gaat om een toetsing van de ethische en juridische verwerking (voor elk van beide onderdelen één hoofdvraag), maar ook een beargumenteerde reactie op een stelling. Elk van beide onderdelen telt voor de helft van de punten.
Examenvorm derde examenperiode
De examenvorm in de derde examenperiode is identiek.
