Algemeen

• Studiepunten: 3.00
• Onderwijstaal: Nederlands
• Werkvorm: Colleges
• Begeleidingsuren: 9.0 uren 
• Periode: Wordt gedoceerd in het eerste semester
• Verantwoordelijke POC: POC Geneeskunde

Docenten/didactisch team

Steen Marc

Doelstellingen

Het is de bedoeling dat de studenten tot inzicht komen in een aantal
vragen rond zingeving, levensbeschouwing en religie in onze samenleving
en meer in het bijzonder de eigen positie van de bijbels-christelijke
levensvisie leren kennen. Doorheen de cursus proberen we de studenten
ook aan te zetten om tot een persoonlijk en gefundeerd oordeel
dienaangaande te komen.

Inhoud

De cursus start met een korte beschrijving van de leefwereld van
lijdende mensen (hoofdstuk één). We proberen het
begrip 'lijden' nader te omschrijven en tonen de veelvormige
gestaltes ervan aan. Aan de hand van het gekende schema van E.
Kübler-Ross belichten we de verschillende fasen die mensen die met
zwaar lijden te kampen hebben kunnen doormaken.
In het tweede
hoofdstuk wordt de vraag gesteld waarom er zo weinig ruimte is voor
lijden in onze samenleving. Na enkele kritische reflecties over het
functioneren van gezondheid en ziekte in onze maatschappij, duiden we
enkele elementen aan die kunnen verklaren waarom lijden en
menswaardigheid in onze cultuur uit mekaar dreigen te gaan.
Hoofdstuk
drie behandelt een aantal vaak voorkomende zin-vragen vanuit
lijdenservaringen (o.a. de schuldvraag). In elk geval stelt het lijden
een aantal evidenties in vraag. Kunnen we eigenlijk spreken
van 'zingeving' bij lijden? We behandelen ook de godsvraag die
vanuit het lijden opkomt: waar blijft God? Deze kwestie geeft ons de
gelegenheid om de vraag te verbreden en te peilen in welke mate wij nu
het afscheid van God in onze westerse cultuur doormaken. Naast de
diverse vormen van ongeloof, wijzen we op de spirituele leegte en het
religieus reveil en lichten we de crisis, de eigenheid en de kansen van
het bijbels-christelijk godsgeloof in die context toe.
In hoofdstuk
vier gaan we dan dieper in op de christelijke visie op God en het
lijden. Hoe antwoorden christenen op de vraag: 'Waar is God als
mensen lijden?' Na de bespreking van een aantal klassieke
antwoordpogingen en van het recente model van de (mee)lijdende God,
reiken we enkele elementen aan vanuit een reflectie op het
Christusgebeuren.
Hoofdstuk vijf biedt een filosofische
diepte-lezing van de parabel van de barmhartige Samaritaan. Dit laat
ons toe inzicht te krijgen in de verantwoordelijkheid die we hebben
voor de lijdende ander.
In hoofdstuk zes stellen we enkele aspecten van de spiritualteit van de arts aan de orde.
Ten
slotte behandelen we het thema van leven na de dood. We bespreken de
deemstering van de dood en van het hiernamaalsgeloof in onze westerse
cultuur en tonen aan hoe er toch steeds weer verlangens en vermoedens
rijzen omtrent leven na de dood. We wijzen op de cruciale rol die dood
en hiernamaals in de religies spelen. We gaan ook dieper in op het
reïncarnatiegeloof zowel in hun oosterse als recente westerse vormen en
confronteren dit met de karakteristieken van het christelijk
verrijzenisgeloof.
 
 

Studiemateriaal

Er wordt een cursustekst (via Medica) ter beschikking gesteld.



International students with an approximative knowledge of Dutch can
eventually ask an English reader (arrangements for that should be made
with the professor before december 1st).

Beschrijving leeractiviteit

Van de studenten wordt verwacht dat ze actief de hoorcolleges volgen,
zodat ze kritisch leren meedenken over de aangebrachte thema's en 
een verwoordingskader aangereikt krijgen. Door
persoonlijke studie en verwerking van de cursustekt en van de
mondelinge toelichtingen hopen we dat de studenten tot inzicht komen in
de cursusinhoud en ook tot een eigen oordeel komen. Van de
studenten wordt ook verwacht dat ze  met anderen over sommige
van de behandelde thema's in gesprek  treden via het
discussieforum op Toledo (minstens 1 keer).

Evaluatievorm

Modaliteit van de evaluatie:
    schriftelijk
Tijdstip: evaluatie buiten normale examenperiode
Soort evaluatie:
    Gesloten boek

Toelichting

Het examen is schriftelijk en duurt twee uur en een half.
Het examen bestaat uit twee delen.
Het eerste deel bevat een aantal kennisvragen. Het tweede deel is een
reflectievraag (bv. een stelling) i.v.m. een bepaald onderwerp uit de
cursus, waarbij de student een persoonlijke visie formuleert, met
verwijzing naar en gebruik makende van elementen uit de cursus. Bij de
evaluatie wordt zowel de kennis van de leerstof als de mogelijkheid tot
persoonlijke levensbeschouwelijke reflectie nagegaan. Het gaat in
elk geval niet om een 'geloofstest'.

International students with an approximative knowledge of Dutch who
have used  the English reader  will have three
questions  from the set of questions which are included in the
reader. Personal arrangements should be made with the professor 
before december 1st.