Opleiding

In de pedagogische wetenschappen staat de studie van opvoeding, onderwijs, opleiding en vorming centraal. Je verdiept je grondig in pedagogische theorieën, fenomenen en praktijken en in de ontwikkeling van het pedagogische denken en handelen doorheen de geschiedenis en binnen verschillende culturen. Tijdens je masteropleiding krijg je de kans om je verder te verdiepen in een van de specifieke domeinen van de pedagogische wetenschappen. Je masterprogramma bestaat dan ook grotendeels uit richtingspecifieke opleidingsonderdelen, de masterproef en stage. Naast een pakket gemeenschappelijke opleidingsonderdelen specialiseer je je in een van de volgende domeinen:

In de optie onderwijs- en opleidingskunde staat het optimaliseren van leer- en vormingsprocessen centraal. De opleiding wordt gekenmerkt door een brede expertise in alle scholings- en vormingscontexten: van opleidingen in (hoge)scholen en bedrijven tot de opvang van baby's en peuters, van inzichten in wat zich tijdens het leren afspeelt tot het begrijpen van de bepalende factoren in de samenleving. Er is eveneens een nauwe band tussen theorie en praktijk. Je leert geen recepten, maar zelf de situaties te analyseren en oplossingen te ontwerpen.

De optie sociale en culturele pedagogiek buigt zich over maatschappelijke en culturele uitdagingen vanuit de interesse hoe mensen hun samenleven vorm (kunnen) geven. In de actuele maatschappelijke context dringt de vraag hoe samen te leven met kinderen, ouderen, probleemjongeren, verschillende culturen, vreemden, mensen met een functiebeperking # zich steeds nadrukkelijker op. Ook maatschappelijke fenomenen zoals drugs, een gsm, internet, Facebook # roepen vragen op. Als sociaal en cultureel pedagoog denk je na over eigentijdse vormen van educatie en samenleven. Je wordt uitgedaagd om praktijken te ontwerpen die leiden tot reële veranderingen in het persoonlijk en maatschappelijk leven.

De optie orthopedagogiek heeft als focus de studie van problematische opvoedingssituaties. Deze afstudeerrichting bereidt je voor op handelingen die de preventie en diagnostiek van en de interventie bij problematische opvoedingssituaties tot doel hebben. Daarbij wordt aandacht besteed aan zowel de kind-, gezins- als omgevingsaspecten die een verklaring kunnen bieden voor problemen in opvoeding, onderwijs en begeleiding, of die voorwerp van interventies kunnen zijn. Verschillende orthopedagogische begeleidings- en behandelingsprogramma's komen aan bod en dit voor diverse doelgroepen: kinderen, jongeren en volwassenen met gedragsproblemen, leerproblemen, ontwikkelingsstoornissen, functiebeperkingen, en gezinnen met opvoedingsvragen en -problemen.

De Master of Science in de pedagogische wetenschappen is een initiële masteropleiding. Je kunt deze master vol- of deeltijds volgen.

Profiel

Je beschikt reeds over voldoende basiskennis van en basisinzicht in de vraagstellingen waarmee pedagogen geconfronteerd worden en de wetenschappelijke denkkaders en methodische invalshoeken voor het definiëren, situeren en oplossingen van die vraagstellingen. Je wil je kennis systematisch en grondig uitdiepen binnen een van de specifieke domeinen van de pedagogische wetenschappen. Je bent ethisch ingesteld bij de benadering van onderzoeks- en praktijkprocessen.

Klik voor de specifieke toelatingsvoorwaarden op de opleiding onder 'Kies je programma'.

Doelstellingen

De hoofddoelstelling van de opleiding is de student een verdiepende kennis te bieden in een of meerdere deeldomeinen van de pedagogische wetenschappen en toe te rusten om pedagogische praktijken op (wetenschappelijk) verantwoorde wijze mee vorm te geven. De opleiding schept ook de voorwaarden voor het ontwikkelen van kritische onderzoekscapaciteiten en een aandachtige pedagogische houding.
De master in de pedagogische wetenschappen dient in staat te zijn pedagogische problemen en kwesties - tenminste in het domein (onderwijs- en opleidingskunde, orthopedagogiek, sociale en culturele pedagogiek) waarop hij zich grondig en systematisch heeft voorbereid - te articuleren, te definiëren en te situeren, die op een wetenschappelijk verantwoorde wijze aan te pakken en het geheel te legitimeren. De gediplomeerde kan, conform de eisen van de wetenschappelijke gemeenschap, hierover rapporteren en met collega's en betrokkenen een discussie aangaan en ook bijdragen tot het genereren van praktijkrelevante en/of wetenschappelijke kennis.

Deze algemene doelstelling is vertaald in de hierna volgende eindtermen.

Kennis en inzicht in:
1. wetenschappelijke denkkaders waarmee pedagogische vraagstellingen verhelderd kunnen worden vanuit de verschillende domeinspecifieke pedagogieken (onderwijs- en opleidingskunde, orthopedagogiek, sociale en culturele pedagogiek);
2. veelzijdige theoretische benaderingen van mens en maatschappij, opvoedings-, opleidings-, onderwijs- en vormingsmodellen en de relatie daartussen;
3. paradigma's en conceptuele kaders van voor pedagogen relevante (sub)disciplines;
4. vooronderstellingen die het denken over mens en maatschappij beïnvloeden;
5. de methodologie gericht op het articuleren, definiëren, situeren en oplossen van pedagogische problemen en kwesties;
6. de ethische dimensie van de wetenschaps- en beroepsuitoefening;
7. hedendaagse, relevante ontwikkelingen in het onderzoeks- en werkveld.

Vaardigheden in:
1. het analyseren van praktische en theoretische probleemstellingen vanuit een pedagogische invalshoek;
2. het opzetten, uitvoeren en evalueren van wetenschappelijk onderzoek;
3. het stellen van diagnoses en het opstellen van plannen en adviezen;
4. het gebruik en/of het ontwerpen van instrumenten voor het vormgeven en optimaliseren van praktijken;
5. het kritisch reflecteren op de inhoud, de aanpak, de grenzen en de legitimiteit van praktijkinterventies;
6. het koppelen van theoretische inzichten aan praktijkhandelen;
7. het begeleiden en ontwikkelen van innovaties en kwaliteitsbevorderende acties;
8. het communiceren met onderzoekers, practici en betrokkenen bij een pedagogische problematiek;
9. diverse vormen van rapportering, zowel schriftelijk als mondeling;
10. samenwerking en overleg;
11. het opnemen van leidinggevende taken t.a.v. teams en afdelingen.

Attitudes:
1. bereidheid tot continu, levenslang leren en het zich blijvend op de hoogte houden van wetenschappelijke evoluties;
2. respect voor en inlevingsvermogen in andere personen;
3. kritische, experimentele houding in relatie tot nieuwe evoluties, veranderende maatschappelijke condities en actuele kwesties;
4. zelfstandig posities durven innemen en verantwoorden ten aanzien van pedagogische vraagstellingen;
5. ethisch ingesteld zijn bij de benadering van onderzoeks- en praktijkproblemen en -processen;
6. bereidheid tot verantwoorden van denken en handelen;
7. bereidheid tot collegiale en interprofessionele samenwerking;
8. openheid voor internationale ontwikkelingen en bereidheid om internationale contacten te ontplooien.

Na de opleiding

Pedagogen komen vooral terecht in die sectoren waar men ze zou verwachten en waarvoor ze ook opgeleid zijn: het onderwijs, de gezondheids-, welzijns- en socioculturele sector. Elke optie leidt tot specifieke beroepsuitwegen zoals hieronder beschreven. Studenten uit de verschillende opties kunnen echter ook in arbeidscontexten terechtkomen die door de andere opties beoogd worden, waarbij ze door hun specifieke bekwaamheid eigen accenten zullen leggen. Ten slotte kunnen studenten uit elke afstudeerrichting ook kiezen voor een onderzoeksloopbaan aan de universiteit als doctorandus of wetenschappelijk medewerker.

Optie onderwijs- en opleidingskunde
Het werkterrein van onderwijs- en opleidingskundigen is erg verscheiden: hogescholen (lectoren, coördinatoren, afdelingshoofden), centra voor arbeidsbemiddeling, jeugdverenigingen, Centra voor Leerlingbegeleiding, HRD-units in organisaties, de koepels van inrichtende machten van scholen, centra voor nascholing van volwassenen, het Departement Onderwijs, de Vlaamse Onderwijsraad, opleidingscellen in bedrijven, consultancybedrijven en trainingsinstituten voor profit en social profit, de brede educatieve sector (musea, uitgevers #), studiediensten, de ontwikkelingssamenwerking, universitaire centra ... Binnen deze waaier aan tewerkstellingsplaatsen vervul je als onderwijskundige en als opleidingskundige of arbeidspedagoog diverse functies die tot vier domeinen te herleiden zijn. Binnen vorming en opleiding help je het curriculum en de aanpak uit te tekenen, zelf incompanytrainingen te ontwikkelen, intake voor opleidingen te verzorgen en opleidingen te evalueren. Als leerlingbegeleider en systeembegeleider heb je een centrale taak in de implementatie van kwaliteitszorg en de optimalisering van de praktijk op schoolniveau. Een derde domein heeft betrekking op de beleidscontext: vorm geven aan de regelgeving en inspireren tot en uitwerking van beleidsbeslissingen zoals leerplannen. Binnen onderzoek en ontwikkeling ten slotte werk je mee aan onderwijskundig onderzoek aan de universiteit of andere instellingen. Daarbij hoort ook het op een wetenschappelijke basis ontwikkelen van concrete tools voor de onderwijspraktijk, zoals educatieve pakketten, e-learning tools, speelleersets en interactieve programma's.

Optie sociale en culturele pedagogiek
Overal waar volwassenen en jongeren zich verder willen ontplooien, zich willen verdiepen in actuele vraagstukken of willen opkomen voor meer zeggenschap en participatie in de samenleving, kan een sociaal en cultureel pedagoog een bijdrage leveren als adviseur, vormingswerker, onderzoeker, projectleider of coördinator. Een sociaal en cultureel pedagoog kan leidinggevende en uitvoerende taken opnemen in sociale en culturele verenigingen, vormingsinstellingen, sociale bewegingen, organisaties voor ontwikkelingssamenwerking, artistieke organisaties, educatieve diensten van musea, in de media, in arbeidsorganisaties rond thema's zoals interculturalisering, beleidsfuncties aan de overheid of als coördinator in de zorg voor niet-begeleide allochtone minderjarigen.
Daarnaast zijn er interessante posities binnen voorzieningen van de bijzondere jeugdzorg, organisaties die zich richten op de vrijetijdsbesteding van personen met een handicap of in hogescholen waar men als docent of onderzoeker aan de slag kan. Ook de taak van zorgcoördinator in het onderwijs of het coördineren van een centrum voor basiseducatie behoort tot de tewerkstellingsmogelijkheden van de sociaal en cultureel pedagoog. Ten slotte starten veel afgestudeerden in het basiswerk binnen jeugdorganisaties, samenlevingsopbouw of centra voor maatschappelijk werk, om daarna in deze sectoren door te stromen naar meer leidinggevende functies.

Optie orthopedagogiek
Het takenpakket van de orthopedagoog hangt sterk samen met de organisatie waarin hij/zij is tewerkgesteld. Globaal buigen orthopedagogen zich over de opvoedings- en ontwikkelingsnoden van kinderen en jongeren of de ondersteuningsnoden van personen met een handicap. Ze werken hiervoor nauw samen met andere betrokkenen zoals ouders, leerkrachten en begeleiders om hen te ondersteunen in de dagelijkse onderwijs-, opvoedings- of begeleidingstaken. Ten slotte voeren orthopedagogen ook beleidsgerichte taken uit in organisaties, bijvoorbeeld door een pedagogisch beleid uit te stippelen of als coördinator van zorg- en begeleidingsdiensten op te treden.

Traditioneel zijn veel orthopedagogen werkzaam in de welzijns- en gezondheidssector zoals in de zorg voor personen met een handicap en hun directe omgeving, de bijzondere jeugdzorg voor gezinnen in problematische opvoedingssituaties en/of jongeren met psychosociale problemen, bij Kind & Gezin, de geestelijke gezondheidszorg, de pediatrie en de revalidatiesector. Daarnaast zijn er ook heel wat tewerkstellingsmogelijkheden in de onderwijssector: in het buitengewoon onderwijs, in de Centra voor Leerlingenbegeleiding of als zorgcoördinator in een school. Ten slotte vinden orthopedagogen ook de weg naar studiediensten en het hoger onderwijs.

Infomomenten

De KU Leuven organiseert elk voorjaar een Verderstudeerbeurs. Daarnaast organiseren faculteiten ook infosessies voor een aantal van hun schakel-, voorbereidings- en masterprogramma's.

Alle infomomenten voor (toekomstige) masterstudenten

(Inter)nationaal

Zin om je grenzen te verleggen? Dan kun je tijdens je master pedagogische studies gedurende enkele maanden les volgen aan een buitenlandse universiteit. De Leuvense universiteit biedt namelijk het LLP/Erasmusprogramma aan, waarbij studenten en professoren uitgewisseld worden tussen verschillende Europese universiteiten. LLP staat voor Lifelong Learning Programme. Een verblijf in het buitenland verlengt je studieduur niet. Het levert je ook geen buitenlands diploma op. Het geeft je KU Leuven-diploma wel een extra dimensie en bezorgt je bovendien een schat aan levenservaringen. Je maakt immers kennis met een andere taal, een andere cultuur en een ander onderwijssysteem.

Meer info:
www.kuleuven.be/studenten/buitenland/erasmus

Contact

Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen
Van Den Heuvelinstituut
Dekenstraat 2
3000 LEUVEN
ppw.kuleuven.be/home/studentenportaal/dos/aanspreekpunten

Algemeen
Dienst Studieadvies
Naamsestraat 80 bus 5415
3000 LEUVEN
Contacteer ons via het contactformulier op onze website.

Nuttige links

Bezoek de website van de faculteit.
Bezoek de website van de Pedagogische Kring.

Download de brochure

Download de masterfolder.

Bestel de masterfolder.